Uber, Airbnb, Menu Next Door... er gaat geen week voorbij of het ondernemingslandschap wereldwijd is weer een nieuwkomer rijker.  Veel van hen willen zich in het avontuur van de deeleconomie storten, maar vergeten dat men voor het opzetten van ieder willekeurig project een wettelijk kader nodig heeft! Etienne Wery, advocaat gespecialiseerd in intellectuele eigendom op het gebied van nieuwe technologieën, licht een tipje van de sluier op over dit actuele onderwerp.

Een moeilijk controleerbare economie

“De samenwerkingseconomie is gebaseerd op de verdeling van goederen, ruimte en hulpmiddelen. Daarbij gaat het om gebruik in plaats van bezit. Bovendien steunt zij een werkwijze in de vorm van community’s die via platforms met elkaar communiceren, zoals dat gebeurt op Aribnb, Menu Next Door en ook FLAVR.”

"Hoewel een heel ander economisch model van toepassing is, gelden voor dit soort ondernemingen dezelfde wetten als voor iedere andere marktspeler. Om praktische redenen zijn de regels die op hen van toepassing zijn, lastig te controleren. Zo is het bijhouden van de werktijden van tijdelijke taxichauffeurs echt een uitdaging.”

“Toch maken dergelijke structuren deel uit van het recht en ontwikkelen ze zich dus binnen ons vastgestelde fiscale kader. Iedere vergoeding moet worden aangegeven, en er is geen reden waarom die start-ups en hun gebruikers buiten het recht zouden kunnen opereren!”

Wetgeving niet afgestemd op nieuwe structuren

“Waar het om gaat, is dat het wettelijk kader moet worden aangepast aan deze evolutie. Zij moet zodanig worden geregulariseerd dat zowel consumenten als werknemers van wie de rechtspositie verzwakt is door de aanwezigheid van nieuwe monopolies, er niet op achteruit gaan.”

“Een stel dat af en toe een kamer verhuurt via AirBnb vormt niet echt een probleem. Maar iemand die een hele serie panden koopt met als doel die permanent via internet te verhuren, moet wel voldoen aan bepaalde wettelijke eisen.”

“Veel mensen proberen op dit moment de deeleconomie gelijk te stellen met reeds bestaande systemen. Waarom zouden we niet een nieuwe structuur creëren die uitsluitend gericht is op deze vernieuwende sector?”

“En last but not least: de administratieve procedures moeten vanzelfsprekend eenvoudiger en aanzienlijk transparanter zijn.”

Ontwrichtende ondernemingen

“Dergelijke ondernemingen worden ‘disruptief’ genoemd omdat ze binnendringen in een sector die volgens bepaalde regels functioneert. Ze breken met de manier waarop die sector is georganiseerd en leggen de vinger op de zere plek. De Accor Groep, die honderden hotels bezit, heeft tienduizenden werknemers in dienst en is aangewezen op bijzonder dure schoonmaakdiensten. Het spreekt voor zich dat die groep niet echt blij is met het feit dat Airbnb haar binnen vijf jaar de loef afsteekt. Deze nieuwe structuren, ten slotte, zijn in economische zin zeer kwetsbaar en beschikken niet over de middelen om het hoofd te bieden aan een eventueel faillissement.”

België loopt achter

“Nee, het tegendeel is waar. Een groep landen loopt achter en weigert zelfs maar over die problematiek na te denken. België heeft de mirakeloplossing nog niet gevonden, maar Alexander De Croo is een van de mensen die daar actief aan werkt. Als minister van de Digitale Agenda staat hij een lage belasting voor die de digitale economie zou moeten stimuleren. 10% voor inkomsten tot 5.000 euro, en voor bedragen daarboven een progressieve belasting met een maximum van 50%. Dat zou beperkt blijven tot inkomsten van 6.000 tot 10.000 euro om oneerlijke concurrentie te voorkomen.”

Checklist voor startende ondernemers

“Het belangrijkste is goed na te gaan welk wettelijk kader van toepassing is en te weten dat iedere structuur onderworpen is aan een geheel van wettelijke regels. Zo moet iemand die tijdelijke koks in dienst heeft, er rekening mee houden dat hij op een dag bezoek krijgt van het FAVV (Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen).”

“U moet anticiperen, het actuele beleid naleven en goed onderzoeken wat wettelijk is toegestaan om onaangename verrassingen te voorkomen."

Etienne Wéry

Bijdrage:

Etienne Wéry

Etienne Wéry is advocaat aan de balies van Brussel en Parijs, en tevens vennoot van het kantoor Ulys. Hij is gespecialiseerd in de intellectuele eigendom van nieuwe technologieën (e-commerce, IT-contracten, enz.) en heeft een passie voor de natuur en sport.

Verzend