Op 1 april wordt in België de kilometerheffing voor Belgische en buitenlandse vrachtwagens van 3,5 ton en meer van kracht. Deze heffing geldt voor alle Belgische autowegen en voor een paar belangrijke regionale wegen, voor een totaal van 6.800 km. Ze zal niet alleen voor de transporteurs de rekening zwaarder maken, maar ook voor de eindklanten. UPTR, FEBETRA, TLV en andere spelers in de transportsector verzetten zich dan ook tegen deze reglementering. Tijd om de balans op te maken.

De kilometerheffing in de praktijk

In de praktijk geldt voor ieder voertuig op de Belgische wegen:

- verplichte installatie van een mobiele “OBU” (On Board Unit). Via uiterst geavanceerde satelliettechnologie berekenen deze kastjes het bedrag dat er per traject betaald moet worden. Per toestel moet u rekenen op een waarborg van 135 euro.

- een boete van 1000 euro indien er geen OBU in het voertuig aanwezig is. De overtreder heeft dan drie uur de tijd om de situatie te regulariseren. Daarna riskeert hij een tweede boete van 1000 euro.

Dit systeem dwingt de transporteurs tot de voorafbetaling van een belasting van 0,128 cent/km. Naargelang het type transportbedrijf, zal de impact op de kostprijs schommelen tussen 7 en 13%. Omdat de gemiddelde winstmarge van de sector 1,5% bedraagt, kunnen deze bedrijven dergelijke verhogingen van de kosten niet dragen. 

Cashflow en concurrentievermogen op halve kracht

Deze bedrijven kunnen zich wenden tot derde betalers (beroeps- of andere federaties die over tankkaarten beschikken). Deze vragen over het algemeen een waarborg van 2 maanden, naar schatting zo’n 800 euro per maand. Deze bankgarantie van 1600 euro en de waarborg van 135 euro vertegenwoordigen samen 16,3% van de toegevoegde waarde (22.800 euro) van een Belgische vrachtwagen. De transportbedrijven moeten dit bedrag betalen voordat zij zelf de betalingen van hun klanten ontvangen. Deze betalen gemiddeld na 56 dagen (cijfers van 2015). Dit leidt uiteraard tot cashflowproblemen.

Gevolgen:

- de kosten worden verhaald op de hele waardeketen

- de Belgische concurrentiekracht ten opzichte van het buitenland dreigt aangetast te worden

Gewestelijke nuances

Alleen in Wallonië zal Sofico 21% btw op deze kilometerheffing aanrekenen en de transporteur kan deze btw dus terugvorderen. Het bedrag van 0,128 cent dat wordt toegepast op het snelwegennet is hetzelfde in Vlaanderen, Wallonië en Brussel. Naarmate men Brussel nadert kan dit bedrag echter verdubbelen of verdrievoudigen. Dit wijst er dus op dat men het vrachtwagenverkeer in de Brusselse gemeenten wil beperken. Om dit probleem te omzeilen, zullen de bedrijven waarschijnlijk lichte vrachtwagens tot 3,5 ton inzetten om het stadscentrum te bedienen. Afgezien daarvan is de realiteit in heel België gelijk. Jean-Marie Becker bevestigt dit: “Ongeacht aan welke kant van de taalgrens je staat, of je het nu een taks of een heffing noemt, de prijs van het vervoer en van alle goederen zal stijgen. Uiteindelijk zal ook de consument hieraan meebetalen”.

De positieve en negatieve punten van de kilometerheffing

De goede punten van deze reglementering:

- De Gewesten hebben compensatiemaatregelen voorgesteld. De sector wacht af, maar het zullen zeer lichte compensaties zijn: het Waals Gewest heeft bijvoorbeeld besloten er 23 miljoen euro voor vrij te maken, terwijl de heffing in het hele land 800 miljoen 

- euro zal opleveren, waarvan 250 miljoen voor het Waals Gewest.

- De opbrengst van 800 miljoen zal worden geïnvesteerd in de herstelling van de transportinfrastructuren.

- Alle buitenlandse vrachtwagens die de Belgische wegen gebruiken, moeten ook deze heffing betalen. Op sommige wegen nemen zij 50% van het verkeer voor hun rekening en op sommige momenten zelfs meer.

Wanneer men het over de impact van de kilometerheffing op de ontlasting van het wegennet heeft, koestert Jean-Marie Becker echter geen illusies: “Het verkeer zal echt niet verminderen. De wegen zullen altijd gebruikt worden voor het vervoer van goederen”. En de hele waardeketen zal de impact van deze kilometerheffing voelen.

Jean-Marie Becker

Jean-Marie Becker is gepassioneerd door logistiek. Sinds 1999 is hij Managing Director bij Logistics in Wallonia, de Waalse concurrentiepool voor Transport, Logistiek en Mobiliteit. Sinds 1981 is hij CEO van MMM Business Media, een bedrijf dat actief is in de B2B communicatie van het wegtransport, de logistiek en bedrijfswagenparken.

Verzend